Produkcja niobu

Niob metaliczny można wytwarzać przez elektrolizę stopionego heptafluorku niobu potasowego lub przez redukcję heptafluorku niobu potasowego metalicznym sodem lub pięciotlenkiem niobu metalicznym glinem. Czysty niob stosuje się w lampach elektronicznych do usuwania gazów resztkowych. Domieszkowanie stali niobem poprawia odporność stali na utlenianie w wysokich temperaturach i poprawia właściwości spawalnicze stali. Niob jest również stosowany do produkcji cermetali wysokotemperaturowych.
Wydobywana ruda poddawana jest procesowi separacji w celu oddzielenia pięciotlenku tantalu (Ta2O5) i pięciotlenku niobu (Nb2O5) od innych minerałów. Pierwszym etapem procesu jest reakcja z kwasem fluorowodorowym:
Ta2O5+ 14 HF → 2 H2[TaF7] + 5 H2O
Nb2O5+ 10 HF → 2 H2[NbOF5] + 3 H2O
Jean-Charles Galisa de Marinha wynalazł metody separacji na skalę przemysłową, które wykorzystują różnice w rozpuszczalności w wodzie kompleksów fluorkowych niobu i tantalu. W nowej metodzie do ekstrakcji fluorku z roztworu wodnego stosuje się rozpuszczalnik organiczny podobny do cykloheksanonu, a następnie wodę do ekstrakcji kompleksów niobu i tantalu oddzielnie od rozpuszczalnika organicznego. Dodatek fluorku potasu wytrąca niob do kompleksu fluorku potasu, natomiast dodatek amoniaku wytrąca pięciotlenek niobu:
H2[NbOF5] + 2 KF → K2[NbOF5] ↓ + 2 HF

Następnie:
2 H2[NbOF5] + 10 NH4OH → Nb2O5↓ + 10 NH4F + 7 H2O
Istnieje kilka metod redukcji związku do stanu metalicznego. Pierwsza to elektroliza stopionej mieszaniny K2[NbOF5] i chlorku sodu, a druga to redukcja fluorku niobu sodem. Metodą tą otrzymuje się niob metaliczny o wysokiej czystości. W produkcji na dużą skalę redukcję Nb2O5 zazwyczaj przeprowadza się za pomocą wodoru lub węgla. Inna metoda wykorzystuje reakcję aluminotermiczną, w której tlenek żelaza i tlenek niobu reagują z aluminium:
3 Nb2O5 + Fe2O3 + 12 Al → 6 Nb + 2 Fe + 6 Al2O3
Niewielka ilość dodatku utleniającego podobnego do azotanu sodu może przyspieszyć powyższą reakcję. W ten sposób powstają stopy tlenku glinu i żelazoniobu, z których ten ostatni można wykorzystać do produkcji stali. Żelazo-niob zazwyczaj zawiera od 60% do 70% niobu. Bez dodatku tlenku żelaza w reakcji aluminotermicznej powstaje niob metaliczny, ale dopiero po procesie oczyszczania w celu wytworzenia stopów niobu o wysokiej czystości o właściwościach nadprzewodzących. Metodą stosowaną przez dwóch największych dystrybutorów niobu na świecie jest topienie próżniowe wiązką elektronów.
Od 2013 r. brazylijska spółka Metallurgical and Mining Company Limited (portugalski: Cia. Brasileira de Metalurgia & Mineração) kontroluje 85% światowej produkcji niobu. Służba Geologiczna Stanów Zjednoczonych szacuje, że produkcja niobu wzrosła z 38 700 ton w 2005 r. do 44 500 ton w 2006 r. Światowe zasoby niobu szacuje się na 4,4 miliona ton. W latach 1995–2005 produkcja wzrosła ponad dwukrotnie z 17 800 ton, a między 2009 a 2011 r. produkcja utrzymywała się na stałym poziomie 63,000 ton rocznie.